Qarkullimi i mallrave në tregtinë ndërkombëtare
Bekë Kuqi
Qarkullimi i mallrave në të gjitha vendet përcaktohen më ligjet nacionale dhe mënyrën e funksionimit tek qarkullimi po gjatë gjithë shtjellimit do ti kushtojmë vëmendje qarkullimit të mallrave në tregtinë ndërkombëtare dhe po ashtu mënyrën e funksionimit dhe të zbatimit nga të gjitha shtetet aplikuese si dhe mënyrën e sjelljes ndaj shteteve përmes reciprocitetit apo retrozionit.
Për tu shtjelluar sa më kjart kjo temë duhet të jetë e kjart edhe nocioni dhe burimet e kësaj teme të rëndësishme në ekonomin e tregut, si dhe duke u bazuar në nevojat dhe kërkesat e shoqërisë dhe të shteteve për këtë fushë të rëndësishme.
Zbatimi dhe harmonizimi i krijimit dhe strukturës së konventës së KB për kontratën e shitjes së mallrave ndërkombëtare e cila në bazë të legjislacioneve nacionale ka bërë një përfshirje pozitive tek ndërtimi dhe rregullimi i qarkullimit në bazë të respektimit të një marrëveshje të përbashkët e cila edhe më vonë u bë e obliguar për shumë vende të shteteve në zhvillim. Shumë vëmendje të rëndësishme i kushtohet aplikimit dhe funksionimit të kësaj konvente, dhe cila është ajo lëmi e aplikimit për tu përqendruar së me lehtë në praktikën juridiko-civile.
Marrëdhënia apo raporti ndaj dokëve afariste, ku këtu konventa konfirmon rregullën së palët kontraktuese ( shitësi dhe blerësi) si i obligojnë dhe si i ndërtojnë marrëdhëniet juridiko – civile ekonomike.
Qarkullimi i mallrave ndërkombëtare rregullohet përmes konventave dhe ligjeve ndërkombëtare, ku malli i një shteti është i vlerës së njëjtë me mallin e shtetit tjetër dhe kanë taksa të njëjta pavarësisht kufirit ku ata e kalojnë, këtu gjithnjë flasim për shtetet që janë pjesë e Unionit Evropian, sepse shtetet të cilat nuk janë pjesë e Unionit Evropian ata kanë tjera rregulla të qarkullimit nuk janë të barabarta më shtetet evropiane.
Si rasti i Kosovës ka shumë më shumë vështirësi për ta dërguar një mall të vetin në shtetet evropiane sepse taksat janë të lartë dhe ai mall shkon me çmim më të lartë sesa çmimi i mallrave të vendit ku destinohet malli ynë. Ndërsa në raport më shtetin tonë kjo është e kundërta malli i huaj vjen më çmim më të ultë sesa malli vendor, për shkak të lehtësirave doganore dhe të qarkullimit që kanë vendet evropiane apo edhe ato fqinjë.
Në rastin konkret shteti ynë duhet më pas politika ekonomike mos me lejuar me dëmtuar prodhuesin vendor, por për kundrazi më stimulu. Stmulimi kryesor i një prodhuesi është siguria se ai mund ta shes mallin e vetë më një çmim jo vetëm për ti mbuluar shpenzimet e prodhimit por edhe për të fituar. (Autori është Ekonomist)
